Loading ...
.:: Sân Khấu Việt Nam ::.
Đang tải ...



         

Chế độ chính sách trong hoạt động biểu diễn nghệ thuật cần phù hợp với tình hình thực tiễn

21/03/2013 11:54:56 SA

Hơn 25 năm thực hiện sự nghiệp đổi mới, đất nước ta đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng trên nhiều lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội… trong đó lĩnh vực hoạt động biểu diễn và tổ chức biểu diễn nghệ thuật có những biến đổi khá phong phú nhưng cũng rất phức tạp.

Để ngành nghệ thuật biểu diễn của chúng ta ngày càng khẳng định vị trí quan trọng trong đời sống tinh thần của nhân dân, xứng đáng là công cụ trọng yếu của Đảng và Nhà nước trên lĩnh vực Văn hóa - Tư tưởng thì rất cần xem xét, thay đổi và điều chỉnh một số vấn đề, trong đó đặc biệt về chế độ, chính sách đối với đối tượng hoạt động nghệ thuật và hoạt động biểu diễn nghệ thuật sao cho phù hợp với tình hình thực tiễn. 

Thời đại hiện nay là thời đại bùng nổ thông tin, phương tiện nghe nhìn, với chiếc máy vi tính người ta có thể nắm bắt và hiểu được những gì đang xảy ra trên thế giới, với chiếc ti vi người ta có thể ở nhà xem được nhiều chương trình với nhiều thể loại, hình thức nghệ thuật khác nhau. Vì vậy, loại hình sân khấu Ca Múa Nhạc không còn chiếm tỷ lệ cao đối với nhu cầu hưởng thụ nghệ thuật của công chúng như trước đây. Tuy nhiên chúng ta cũng cần đánh giá khách quan rằng dẫu sao sân khấu ca múa nhạc vẫn có những ưu thế riêng của nó, bởi tính nghệ thuật và tài năng biểu diễn của các nghệ sĩ cũng như hình thức thể hiện. Sân khấu ca múa nhạc không thể thiếu được đối với đời sống tinh thần của nhân dân. Nói đến sân khấu ca múa nhạc không thể không nói đến vai trò của người nghệ sĩ, diễn viên.

Những tác phẩm nghệ thuật tốt ra đời từ những sáng tạo của nhạc sĩ, biên đạo, đạo diễn và các yếu tố được đánh giá sáng tạo khác lại không được phát sáng lên từ người diễn viên, bên cạnh các tác phẩm nghệ thuật muốn đến với công chúng phải qua hoạt động biểu diễn của người diễn viên. Từ đó, vấn đề đặt ra là muốn nâng cao chất lượng hoạt động biểu diễn thì con người hoạt động trong lĩnh vực sáng tạo và biểu diễn nghệ thuật cần được kích thích, động viên bằng lợi ích vật chất lẫn tinh thần, bởi lợi ích cá nhân bao giờ cũng là động lực thúc đẩy con người trong mọi hoạt động sáng tạo. Nếu có chính sách hỗ trợ tốt thì những tài năng nghệ sĩ của chúng ta sẽ phát triển mạnh và những người hoạt động nghệ thuật biểu diễn sẽ yên tâm công tác, cống hiến ngày càng nhiều hơn cho sự nghiệp phát triển nghệ thuật, khắc phục hiện tượng làm việc thiếu tinh thần trách nhiệm, chân trong, chân ngoài, và không có mục tiêu phấn đấu. Từ những lý do nêu trên, cần quan tâm đến một số vấn đề sau:

Về bồi dưỡng biểu diễn, bồi dưỡng luyện tập đối với lao động nghệ thuật:

Đề nghị chỉnh sửa, nâng cao mức bồi dưỡng biểu diễn, bồi dưỡng luyện tập đối với lao động nghệ thuật được quy định trong Quyết định số 180/2006/QĐ-TTg ngày 09/8/2006 của Thủ tướng Chính phủ để phù hợp với tình hình thực tiễn, đảm bảo cho các nghệ sĩ, diễn viên sống và làm việc bằng nghề nghiệp chính của mình.

Về chế độ phụ cấp ưu đãi nghề:

Quyết định số 180/2006/QĐ-TTg ngày 09/8/2006 của Thủ tướng Chính phủ về chế độ phụ cấp ưu đãi nghề và bồi dưỡng đối với lao động biểu diễn nghệ thuật ngành Văn hóa-Thông tin và Thông tư liên tịch số 94/2006/TTLT/ BVHTT-BNV-BTC ngày 01/12/2006 hướng dẫn thực hiện Quyết định số 180/2006/QĐ-TTg ngày 09/8/2006 của Thủ tướng Chính phủ thì đối tượng được hưởng chế độ phụ cấp ưu đãi nghề gồm những đối tượng hưởng lương ngạch 17157 (Diễn viên hạng I), 17158 (Diễn viên hạng II), 17159(Diễn viên hạng III).

Thực tế hiện nay, có một số diễn viên đã được phong tặng danh hiệu Nghệ sỹ nhân dân, Nghệ sỹ ưu tú, do yêu cầu nhiệm vụ được phân công đảm nhận cương vị lãnh đạo các đơn vị nghệ thuật và phải chuyển sang ngạch lương khác như 01003, 01002 hoặc 17156, 17155.., nhưng họ vẫn còn tham gia biểu diễn rất có hiệu quả ở đơn vị nghệ thuật đang công tác. Theo tinh thần Quyết định số 180/2006/QĐ-TTg ngày 09/8/2006 của Thủ tướng Chính phủ thì đối tượng này không được hưởng chế độ phụ cấp ưu đãi nghề. Để thể hiện sự quan tâm, đãi ngộ đối với những nghệ sĩ đã có quá trình và thành tích cống hiến cho nghệ thuật được Nhà nước phong tặng danh hiệu Nghệ sỹ nhân dân, Nghệ sỹ ưu tú và đảm bảo sự công bằng đối với những người đang tham gia hoạt động biểu diễn, đề nghị Quyết định 180/2006/QĐ-TTg ngày 09/8/2006 của Thủ tướng Chính phủ về chế độ phụ cấp ưu đãi nghề, nên bổ sung thêm đối tượng là những Nghệ sỹ nhân dân, Nghệ sỹ ưu tú và những người không hưởng lương ngạch 17157, 17158, 17159 nhưng hiện đang tham gia hoạt động biểu diễn trong các đơn vị nghệ thuật.

Chế độ nghỉ hưu đối với diễn viên:

Diễn viên là một nghề đặc thù, chưa đến tuổi hưu đã hết tuổi nghề. Vì vậy, cần ban hành chế độ “Nghỉ hưu trước tuổi” tính theo tuổi nghề đối với những người lao động nghệ thuật biểu diễn để giúp cho các đơn vị nghệ thuật tháo gỡ khó khăn trong việc giải quyết đầu ra đối với diễn viên lớn tuổi, tạo điều kiện cho diễn viên yên tâm công tác, xóa đi mặc cảm: “Diễn viên là một nghề thường bị vắt chanh, bỏ vỏ”.

Ban hành quy định tiêu chuẩn xếp lương diễn viên:

Hiện nay, ngạch lương diễn viên có 03 hạng: Diễn viên hạng I (17159), diễn viên hạng II (17158) và diễn viên hạng III (17157), nhưng tiêu chí cụ thể để xếp ngạch lương theo hạng cho diễn viên thì chưa được ban hành cụ thể. Đề nghị Cục Nghệ thuật biểu diễn cần nghiên cứu đề xuất với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành định chuẩn để xếp lương theo hạng cho diễn viên, trong đó không nên phân biệt diễn viên công tác ở đơn vị nghệ thuật Trung ương hay địa phương mà nên căn cứ vào trình độ, tài năng và những thành tích đạt được của diễn viên trong các kỳ Liên hoan, Hội thi, Hội diễn… để diễn viên các đơn vị nghệ thuật cùng phấn đấu một cách công bằng. Đây cũng là một trong những giải pháp trả lương thích đáng cho những tài năng nghệ thuật đồng thời kích thích lòng yêu nghề, lao động sáng tạo của đội ngũ diễn viên, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động biểu diễn trong giai đoạn cách mạng mới.

Về việc xếp hạng các đơn vị nghệ thuật:

Theo Thông tư 67/2006/TT-BVHTT ngày 10/8 năm 2006 của Bộ Văn hóa - Thông tin về việc “Hướng dẫn phân hạng và thực hiện chế độ phụ cấp chức vụ lãnh đạo trong các tổ chức sự nghiệp, dịch vụ công lập hoạt động Văn hóa - Thông tin” thì việc phân hạng các đơn vị nghệ thuật được căn cứ theo cấp địa phương quản lý. Thiết nghĩ không nên phân hạng các đơn vị nghệ thuật theo cấp quản lý như trên mà nên xây dựng những tiêu chí cụ thể, làm căn cứ cho việc phân hạng các đơn vị nghệ thuật như: tiêu chí về cơ sở vật chất; trình độ cán bộ diễn viên; chất lượng chương trình tiết mục; quy mô và hiệu quả hoạt động… Việc phân hạng các đơn vị nghệ thuật cũng nên thực hiện định kỳ 4 hoặc 5 năm tái thẩm định để phân lại hạng cho các đơn vị nghệ thuật. Việc phân hạng các đơn vị nghệ thuật theo định kỳ với những tiêu chí cụ thể là động lực thúc đẩy các đơn vị nghệ thuật không ngừng đầu tư cơ sở vật chất, đào tạo nguồn nhân lực, năng động sáng tạo trong hoạt động nghệ thuật… không ngừng phấn đấu để lên hạng hoặc giữ vững vị trí hạng được công nhận lần trước. Đây là giải pháp hữu hiệu nhất nhằm nâng cao trình độ, chất lượng hoạt động của các đơn vị nghệ thuật chuyên nghiệp.

Về phụ cấp chức vụ lãnh đạo các đơn vị nghệ thuật:

Lãnh đạo đơn vị nghệ thuật là công việc phức tạp, khó khăn, gian khổ... Hiện nay để vừa duy trì hoạt động trong cơ chế thị trường vừa giữ vững định hướng nghệ thuật trong thời mở cửa hội nhập, nhất là quản lý đội ngũ diễn viên với tâm sinh lý đặc thù thì quả là điều không đơn giản đối với lãnh đạo đơn vị nghệ thuật. Theo Thông tư 67/2006/TT-BVHTT ngày 10/8 năm 2006 của Bộ Văn hóa – Thông tin thì phụ cấp chức vụ lãnh đạo đơn vị nghệ thuật được xếp thấp nhất trong bảng phụ cấp chức vụ lãnh đạo các đơn vị sự nghiệp công lập ngành Văn hóa. Đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nên nghiên cứu, nâng hệ số phụ cấp chức vụ lãnh đạo đơn vị nghệ thuật để đúng với tính chất, mức độ trách nhiệm công việc của người lãnh đạo đơn vị sự nghiệp được xem là công cụ trọng yếu của Đảng và Nhà nước trên lĩnh vực Văn hóa - Tư tưởng.

Về đào tạo, bổ nhiệm chức danh Chỉ đạo nghệ thuật:

Trong một đơn vị nghệ thuật, vai trò người chỉ đạo nghệ thuật hết sức quan trọng, nó quyết định hướng phát triển nghệ thuật đúng hay không đúng, tiến bộ hay thụt lùi. Thế nhưng hiện nay ở nước ta, đa phần chức danh Chỉ đạo nghệ thuật thường do lãnh đạo đơn vị nghệ thuật kiêm nhiệm. Trình độ nghiệp vụ, kiến thức nghề nghiệp của các Chỉ đạo nghệ thuật thường là kinh nghiệm được tích lũy trong quá trình hoạt động nghệ thuật chứ chưa được đào tạo bài bản qua trường lớp. Để bắt kịp với trình độ quản lý, chỉ đạo nghệ thuật của các nước trên thế giới trong thời kỳ mở cửa hội nhập, đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch nên mở chuyên ngành đào tạo Quản lý - Chỉ đạo nghệ thuật chính quy ở bậc đại học và trên đại học để chuyên môn hoá chức danh Chỉ đạo nghệ thuật, đồng thời nên ban hành chế độ phụ cấp trách nhiệm đối với chức danh này.

NSƯT Minh Mẫn (Giám đốc Nhà hát Ca Múa Nhạc Biển Xanh Bình Thuận)
Ý kiến bạn đọc
   
  
 
 
   
 
Tin đọc nhiều
Bình luận nhiều
60-nam-hoi-san-khau-sankhau.com.vn