Loading ...
.:: Sân Khấu Việt Nam ::.
Đang tải ...



         

Tô Ánh Nguyệt – Vai diễn đi cùng năm tháng của NSND Lệ Thủy

27/09/2013 11:49:38 SA

Hơn nửa thế kỷ đứng trên sân khấu, NSND Lệ Thủy như là cô đào ngoại lệ của quy luật thời gian, với nét duyên sân khấu mặn mà, chân phương, mộc mạc, kết hợp cùng giọng ca đậm chất thổ pha kim ngọt ngào vẫn làm mê mẩn lòng người mến mộ cải lương.

Có thể nói, dù những vai diễn của nghệ sĩ Lệ Thủy đã in đậm trong tâm trí khán giả tri âm, như: Tây Thi (trong vở Tây Thi), Dương Quý Phi (trong vở Dương Quý Phi), Chiêu Quân (Chiêu Quân cống Hồ), Thiên Kiều (Thiên Kiều công chúa), Châu Long (Lưu Bình -Dương Lễ), Lan (Lan và Điệp), Diệu (Nửa đời hương phấn), Mai Đình (Hàn Mạc Tử), Kim Anh (Đời cô Lựu), Liên (Cô gái bán sầu riêng), Lan (Tình mẫu tử) … nhưng vai Tô Ánh Nguyệt vẫn là vai diễn đáng nhớ nhất của nữ nghệ sĩ tài danh Lệ Thủy trong lòng các thế hệ khán giả. Một cô Nguyệt “kiên cường và bản lĩnh”, sống trong đau khổ nhưng luôn có nghị lực vươn lên để chống lại định kiến xã hội bất công của cuộc đời. Đức tính dám hy sinh hạnh phúc riêng vì người khác, chấp nhận những thua thiệt, những đắng cay đã làm ngời sáng một tâm hồn cao thượng, vị tha của nhân vật Tô Ánh Nguyệt khiến Lệ Thủy sống mãi trong lòng công chúng.

/data/article/mainimages/saveimages/4648818520120809132840970.jpg
NSND Lệ Thủy

“Tô Ánh Nguyệt” của soạn giả Trần Hữu Trang là vở Cải lương gắn liền với tên tuổi NSND Lệ Thủy với vai chính là Tô Ánh Nguyệt. Vai diễn này đã làm bất tử hình ảnh Lệ Thủy trong lòng người mộ điệu. Đã có nhiều nữ nghệ sĩ diễn vai này. Nhưng có lẽ, chỉ riêng Lệ Thủy đã tạo được một hình mẫu cho nhân vật Tô Ánh Nguyệt. Thành công của Lệ Thủy trong vai diễn này lớn đến mức mà mỗi khi nhắc đến nghệ sĩ Lệ Thủy là khán giả lập tức nghĩ ngay đến Tô Ánh Nguyệt và mỗi khi nhắc đến Tô Ánh Nguyệt là nghĩ ngay đến nghệ sĩ Lệ Thủy.

Xuyên suốt cả vở diễn, có những trường đoạn nghệ sĩ Lệ Thủy diễn mà như không diễn, bởi chị hóa thân vào vai diễn như đó là số phận của chị vậy. Không lấy được người mình yêu thương, bụng mang dạ chửa, một mình trốn nhà ra đi “đói lạnh giữa chợ đời” và sinh con trong cảnh cơ hàn, khốn khó. Lúc ba của Nguyệt tìm đến nơi ở và bắt Nguyệt giao con lại cho người yêu cũ tên Minh để trở về báo hiếu người mẹ đang ốm nặng, Nguyệt đã đau đớn: “Ba nói ba thương con, sao ba lại không cho con được thương con của con?”. Chỉ một câu nói ấy mà như từng mũi kim đâm vào lòng người cha quặn thắt vì những hủ tục phong kiến khắt khe của lễ giáo gia đình.


NSND Lệ Thủy trong vai Tô Ánh Nguyệt

Hoàn cảnh éo le khiến Nguyệt phải mang con gửi lại cho Minh. Nỗi đau đớn xót xa khi phải rời xa núm ruột của mình đã được chị lột tả chân thực từ vóc dáng đến lối diễn chân phương mộc mạc khiến khán giả nao lòng đồng cảm. Đứng kế bên nhau mà mắt chẳng dám nhìn, nức nở nghẹn ngào, rưng rưng nước mắt trong lời ca như oán, như than. Trong cái cảnh mẹ phải lìa con, Nguyệt đã phải nuốt nước mắt vào trong, không dám nghĩ đến tình riêng để diễn màn kịch cho con trước mặt người vợ hôn thú đàng hoàng của Minh mà trong lòng quặn đau giằng xé. Khi vợ của Minh bế đứa nhỏ với tiếng ru hời trong niềm vui được làm mẹ thì cũng là lúc Nguyệt hụt hẫng, không điểm tựa, không bấu víu, chao đảo mà khóc nấc: “Con ơi! Kể từ nay mẹ xa con rồi…”. Dáng người tiều tụy và cảm giác hụt hẫng khi nhận ra đứa con không còn trong vòng tay mình nữa, Nguyệt nóng lòng nhìn vào cửa sổ thấp thỏm lo âu, tâm hồn thảng thốt, bấn loạn khi nghe tiếng khóc của đứa con. Nỗi đau giằng xé, Nguyệt chới với chỉ còn biết nắm tay vào vạt áo mà nước mắt tuôn trào trong tình cảnh trớ trêu. Nguyệt đã quên đi tuổi xuân, quên đi hạnh phúc riêng, thầm lặng như cái bóng đi bên lề dõi theo cuộc sống của con, ước mong con trưởng thành, sung sướng...

Trong vở cải lương này, nghệ sĩ Lệ Thủy với vai diễn Tô Ánh Nguyệt còn thăng hoa ở nhiều trường đoạn khiến khán giả không thể nào quên. Chẳng hạn đoạn gặp lại Minh sau 20 năm. Trước sự ăn năn day dứt khôn nguôi của Minh muốn nối lại duyên xưa để bù đắp cho Nguyệt những tổn thương buồn tủi sau bao năm vò võ, Nguyệt đã thẳng thắn: “Nếu thuận theo ý anh thì lại thêm một người phụ nữ sẽ khổ đau...”. Chỉ bấy nhiêu thôi cũng đủ hiểu cái tình sâu nặng của người phụ nữ đã dành trọn cuộc đời cho anh. Nguyệt đã an bài cho số phận của mình, chấp nhận thua thiệt như lâu nay đã phải gánh chịu mà bao dung, vị tha, giữ sự ấm êm cho hạnh phúc của Minh được vuông tròn. Bao hy vọng, niềm tin vào cuộc sống Nguyệt chỉ nghĩ cho cậu con trai và gửi tất cả thâm tình vào từng đường kim mũi chỉ thêu cặp gối uyên ương mừng ngày hạnh phúc của con. Bất ngờ, khi Minh ra về cũng là lúc cậu con trai tên Tâm xuất hiện với những lời lẽ miệt khinh Nguyệt vì cho rằng bà đã phá vỡ hạnh phúc gia đình mình mà không hay biết đó lại chính là người mẹ ruột. Tâm trạng của Nguyệt lúc này vừa mừng vui khôn tả vì được gặp lại con, rồi cũng lại đớn đau bởi những lời lẽ cấm đoán và xúc phạm của con. Lòng người mẹ bao dung nhân hậu ấy chỉ thấy xót xa cho thân phận của mình. Vai diễn này đã trở thành một trong những vai diễn kinh điển của nghệ thuật Cải lương.


NSND Lệ Thủy và NSƯT Trọng Hữu trong trích đoạn Tô Ánh Nguyệt

Cuối tháng 6-2012, trong chương trình “Đêm hội ngộ những tâm hồn cải lương Việt với các ngôi sao cải lương phương Nam” tổ chức tại Nhà hát Lớn Hà Nội, NSND Lệ Thủy đã tái ngộ khán giả Thủ đô với vai diễn Tô Ánh Nguyệt gắn liền với tên tuổi chị. Những giọt nước mắt thương cảm cho số phận nhân vật và những tràng pháo tay, những đóa hoa tươi thắm cùng sự yêu thương vô bờ bến của rất nhiều khán giả vây quanh chính là phần thưởng vô giá dành cho người nghệ sĩ trọn đời gắn bó với sân khấu nghệ thuật truyền thống.

Khi tập vai Tô Ánh Nguyệt cũng là lúc nghệ sĩ Lệ Thủy mới sinh con trai út được hai tháng. Có lẽ, tình mẫu tử thiêng liêng với chính đứa con ruột đã hòa quyện vào vai diễn tạo nên hiệu quả tuyệt vời. NSND Lệ Thủy cho biết: “Điều đặc biệt là vở diễn này có rất nhiều nam giới đi xem với tâm trạng rất đau khổ. Sau khi xem xong, họ đã tìm gặp tôi để tâm sự, chia sẻ vì vai diễn này đã giúp họ nhớ lại quãng đời có những trắc trở trong tình yêu, gợi nhớ về kỉ niệm xưa và họ cảm thấy day dứt với tình xưa khi không trọn lời ước hẹn”. Kể từ lần đầu tiên vào vai Tô Ánh Nguyệt (năm 1985) đến nay, dễ hơn 1.000 lần NSND Lệ Thủy đã diễn vai Tô Ánh Nguyệt trong suốt gần 30 năm. Vẫn nếp áo bà ba giản dị ấy, mái tóc ấy, nhưng dù thời gian có phôi pha thì cô Nguyệt của bao năm qua vẫn cứ bắt khán giả trong Nam ngoài Bắc, nông thôn hay thành thị, trong nước hay nước ngoài phải khóc cùng Nguyệt. Nước mắt Tô Ánh Nguyệt chảy suốt mấy mươi năm, niềm vui của NSND Lệ Thủy lại càng đong đầy theo năm tháng./.

Ngọc Anh
Ý kiến bạn đọc
   
  
 
 
   
 
60-nam-hoi-san-khau-sankhau.com.vn